Şəhərdə böyüyən uşaqlar niyə allergik olur?

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, kənd yerlərində böyüyən uşaqlar şəhərdəkilərə nisbətən daha güclü immunitet sisteminə sahib olur və allergiyaya daha az meylli olurlar.

Pravda.az bildirir ki, şəhər həyatının uşaqların sağlamlığına mənfi təsirləri və allergiyanın artma səbəbləri müasir dövrün ən çox müzakirə edilən mövzularından biridir.

Gigiyena hipotezi və həddindən artıq təmizliyin fəsadları

Son illsərdə aparılan araşdırmalar göstərir ki, şəhər mühitindəki həddindən artıq steril həyat tərzi uşaqların əleyhinə işləyir. Tibb dünyasında gigiyena hipotezi olaraq adlandırılan bu yanaşmaya görə, uşaq mühiti ilə təbii mikroorqanizmlər arasında balans olmalıdır.

Kənd mühitində torpaqla, heyvanlarla və təbii mikroorqanizmlərlə erkən yaşda təmasda olan uşaqların immunitet sistemi xəstəlik törədicilərini tanımağı öyrənir. Şəhər mühitində isə antibakterial sabunlar, davamlı dezinfeksiya edilən evlər və torpaqdan uzaq böyümək uşağın immunitetini tənbəlləşdirir. İmmunitet sistemi mübarizə aparacaq real bakteriya tapmayanda, toz gənəsi və ya polen kimi zərərsiz maddələrə qarşı ifrat reaksiya verməyə, yəni allergiya yaratmağa başlayır.

Şəhər həyatında allergiyanı tətikləyən əsas amillər

Hava çirkliliyi: Şəhərdə eqzoz qazları və sənaye tüstüsü tənəffüs yollarını həssaslaşdırır, bu da bitki tozlarının allergik təsirini daha da artırır.

Qapalı məkanlar: Müasir dövrdə uşaqlar vaxtlarının böyük hissəsini evdə, qapalı və bəzən havasız otaqlarda keçirirlər. Bu vəziyyət ev gənələrinə qarşı allergiya riskini ciddi dərəcədə yüksəldir.

Süni qidalanma: Təbii və təzə qidalardan uzaq, qablaşdırılmış və qatqı maddəli qidalarla qidalanmaq uşaqların bağırsaq florasını pozur. Sağlam bağırsaq florası güclü immunitet deməkdir, şəhər qidaları isə bu sistemi zəiflədir.

Valideynlər hansı tədbirləri görməlidir

Uşaqları şəhərin mənfi təsirlərinden qorumaq və allergiya riskini azaltmaq üçün bir neçə sadə addım atmaq mümkündür. İlk növbədə uşaqların təbiətlə təmasda olmasına, parkda qaçmasına və torpaqla oynamasına icazə verilməlidir. Hər kirlənmə zamanı dərhal güclü kimyəvi vasitələrə əl atmaq düzgün deyil.

Ev təmizliyində kimyəvi tərkibli ağır dezinfeksiyaedici maddələr yerinə daha təbii vasitələrə üstünlük verilməlidir. Həmçinin mövsümi tərəvəz və meyvələr, ev qatığı kimi probiotiklərlə zəngin qidalar uşaqların bağırsaq sağlamlığını qorumağa kömək edir. Əgər uşağın spesifik bir allergik diaqnozu yoxdursa, erkən yaşda ev heyvanları ilə təmasda olması da immuniteti gücləndirən amillər sırasındadır.

Əminə Bayramova

Tarix: 10 İyun 2026, 13:34

Xəbər lenti