Hazırda ehtimalı həqiqət kimi dəyərləndirilən, müxtəlif ölkələrdə, o cümlədən Bizim ölkəmizdə də güya uşaqlar üçün, modul tipli xəstəxanaların yaradılması haqqında əhali arasında gəzən söz-söhbətlər kökündən yanlışdır, əsassızdır və ən yaxşı halda, xəstə təfəkkürün məhsuludur. Bu cür mülahizələrin yayılmasında ilkin istinad Qərb mənbələri olsa da, elə Qərb təbabətinin özündə, bunun üçün istinad ediləsi və ya bunu təsdiqləyən heç bir tutarlı elmi məlumat və elmi mənbə yoxdur. Odur ki, məlum övlad və ya nəvə məhəbbətini bilərəkdən, insanların “psixi pandemiyaya” salınması’ bağışlanılmaz günahdır...
Digər tərəfdən, güya COVİD19-un hazırda nisbi azalaraq, ehtimal olunan gələcək artımını, və ya Covid 19-un mütasiyasının nəticəsi kimi, daha dəhşətli yolxucu və öldürücü mutantlarının əmələ gələcəyi haqqında tamamilə əsassız və yanlış olan söyləntilər, yalnız insanların dərin ruhi sarsıntı və stressə salınmasına xidmət edən düşünülmüş vasitələrdir.
Mən bu problemlərdən hər biri, xüsusən, Covid-in mutasiyası haqqında dəfələrlə məqalələr yazmış və fikir bildirmişəm. Nukleokapsid tərkibi 30 mindən çox olan Covid 19-un ciddi genom struktur dəyişikliyinin hər növbəti ay artım sürəti, yalnız ilkin vahidin, bir mislində olur. Yəni, əslində Covid 19 sürətli mutasiyaya məruz qalan viral infeksiya deyildir. Hazırda nukleotid ardıcıllığında ciddi fərqlilik olan 30 mutantın olması (hər ayda 2- bir ildə cəmi 24 mutantın əmələ gəlməsi) söylədiklərimi birbaşa təsdiq edir. Bu cür keyfiyyət fərqliliyi olan 30 mutantın içərisində ilkin L ştammı da daxil olmaqla G, GR, GH, O, S və V kimi yalnız 7 ştamm biri-digərinə münasibətdə ciddi genom fərqlılıyi göstərir. Bunlar da ilkin L ştammın orqanizmlə simbioz yaşamasına xidmət edən bələdləşmə mutasiyasının qanunauyğun nəticəsi kimi yaranan mutantlardır. Yəni bunlar, heç bir halda insanlığa “mövcudluq qorxusu” yaşadan mutantlar deyildir və belə mutant ola da bilməzlər.
Covid19-un insanlığı qorxuya salan minlərlə mutasiyası haqqında xüsusən xarici TV-lərdə gündəlik söylənilənlər isə , Covid 19-un ilkin olaraq Çinin Uxan şəhərində tapılan L ştammın nöqtə mutasiyasının nəticəsi kimi əmələ gələn və onunla müqayisədə praktik olaraq çox cüzü fərqlilik göstərən ştammlardır. Yəni, əslində L ştampın “aynadakı əksidir” və onların Covid 19-dan qorxulu ola biləcəyi haqqında düşünmək belə mənasızdır.
Mən hazırda nə bilim İngiltərədə, İndoneziyada, Afrikada..... və s. kimi ölkə və qitələrdə yeni “ xüsusilə qorxulu mutantların” əmələ gəlməsi haqqında, müxtəlif informasiya vasitələrinin gündəlik verdiyi məlumatların, insanlar arasında yaratdığı ruhi sarsıntıları gördüyümdən, bunları mətnə əlavə etməyi özümə mənəvi borc bildim.
Uşaqların Covid 19-a həssaslıq və yoluxmasına gəlincə isə, bir daha xatırlatmaq istəyirəm ki, İkinci uşaqlıq dövrü, 8-12 (oglanlar üçün), 8-11 (qızlar üçün) yaşları əhatə edir. Böyüklərə xas olan əksər fizioloji, neyro-hormonal, immun, xüsusən reseptor mexanizmlərin yalnız bu yaşdan sonra formalaşdığını nəzərə alsaq, söylədiyim yaş qrupları COVİD 19-ə heç bir halda həssaslıq göstərməməlidir (angiotenzim çevrici ferment reseptorlarının tam formalaşmaması səbəbindən). ÜST-in son statistik məlumatı da, yəni bu yaş qrupları üzrə Covid-ə yoluxmalarda ölümün olmaması, söylədiklərimi təsdiq edir.
10-18 yaş dövründə COVİD 19-un letallıq əmsalı 0,2%-in altındadır. Yəni hər 1000 nəfər xəstələnmə halına 2-dən də az nisbətdə ölüm düşür. Bu 0,2%-də, bir qayda olaraq, irsi- genetik və ya ciddi-ağır və müalicəyə dözümlülük göstərən xəstəliyi olan uşaqlardır. Başqa sözlə, bu yaş qruplarında tamamilə sağlam olan uşaq və yeniyetmələrdə letallıq faizi yalnız sıfrın üstündədir.
Odur ki, bu infeksiyanın yaxın aylarda, xüsusən uşaqlar arasında kəskin yayılacağı haqqında söylənilən, hətta bəzi sosial şəbəkələrdə rast gəlinən ehtimallar belə, tamamilə əsassızdır və yanlışdır. Buna görə də, belə fikirlərin insanların qabıqaltı təfəkkürünə yeridilmə məqsədini heç cür başa düşmək olmur.
Reallıq tələb edir ki, belə əsassız, zərərli və heç bir elmi mənbə və məntiqə istinad etməyən təsadüfü məlumatları, hətta kimsə yazsa belə, onlar yayılmamalı, paylaşılmamalı və təbliğ olunmamalıdır.
Musa Qəniyev
Tibb elmləri doktoru
24 Oktyabr 00:36
24 Oktyabr 00:33
24 Oktyabr 00:32
24 Oktyabr 00:29
23 Oktyabr 22:21
23 Oktyabr 22:06
23 Oktyabr 21:04
23 Oktyabr 21:00
23 Oktyabr 20:48
23 Oktyabr 18:49
23 Oktyabr 18:49
23 Oktyabr 18:45
23 Oktyabr 18:41
23 Oktyabr 18:35
23 Oktyabr 18:31
23 Oktyabr 18:27
23 Oktyabr 18:23
23 Oktyabr 18:18
23 Oktyabr 18:12
23 Oktyabr 18:05
23 Oktyabr 17:59
23 Oktyabr 17:55
23 Oktyabr 17:48
23 Oktyabr 17:42
23 Oktyabr 17:39
23 Oktyabr 17:37
23 Oktyabr 17:33
23 Oktyabr 17:24
23 Oktyabr 17:19
23 Oktyabr 17:17
23 Oktyabr 17:12
23 Oktyabr 17:05
23 Oktyabr 16:57
23 Oktyabr 16:51
23 Oktyabr 16:39
23 Oktyabr 16:35
23 Oktyabr 16:31
23 Oktyabr 16:29
23 Oktyabr 16:21
23 Oktyabr 16:17
23 Oktyabr 16:12
23 Oktyabr 16:07
23 Oktyabr 16:07
23 Oktyabr 15:59
23 Oktyabr 15:58
23 Oktyabr 15:54
23 Oktyabr 15:39
23 Oktyabr 15:37
23 Oktyabr 15:25
23 Oktyabr 15:18
23 Oktyabr 15:15
23 Oktyabr 15:10
23 Oktyabr 15:05
23 Oktyabr 14:55
23 Oktyabr 14:47
23 Oktyabr 14:45
23 Oktyabr 14:41
23 Oktyabr 14:33
23 Oktyabr 14:29
23 Oktyabr 14:27
23 Oktyabr 14:15
23 Oktyabr 14:11
23 Oktyabr 14:09
23 Oktyabr 14:04
23 Oktyabr 13:54
23 Oktyabr 13:47
23 Oktyabr 13:42
23 Oktyabr 13:39
23 Oktyabr 13:35
23 Oktyabr 13:29
23 Oktyabr 13:25
23 Oktyabr 13:22
23 Oktyabr 13:17
23 Oktyabr 13:10
23 Oktyabr 12:53
23 Oktyabr 12:47
23 Oktyabr 12:44
23 Oktyabr 12:36
23 Oktyabr 12:32
23 Oktyabr 12:30
23 Oktyabr 12:24
23 Oktyabr 12:13
23 Oktyabr 12:07
23 Oktyabr 12:01
23 Oktyabr 12:00
23 Oktyabr 11:56
23 Oktyabr 11:52
23 Oktyabr 11:45
23 Oktyabr 11:40
23 Oktyabr 11:35
23 Oktyabr 11:31
23 Oktyabr 11:16
23 Oktyabr 11:14
23 Oktyabr 11:12
23 Oktyabr 11:10
23 Oktyabr 10:45
23 Oktyabr 10:42
23 Oktyabr 10:38
23 Oktyabr 10:34
23 Oktyabr 10:33
23 Oktyabr 10:31
23 Oktyabr 10:21
23 Oktyabr 10:18
23 Oktyabr 10:17
23 Oktyabr 10:15
23 Oktyabr 10:08
23 Oktyabr 10:07
23 Oktyabr 09:59
23 Oktyabr 09:58
23 Oktyabr 09:57
23 Oktyabr 09:34
23 Oktyabr 09:12
23 Oktyabr 09:03
23 Oktyabr 08:41
23 Oktyabr 08:31
23 Oktyabr 08:25
23 Oktyabr 08:20
23 Oktyabr 08:16
23 Oktyabr 08:16
23 Oktyabr 08:14
23 Oktyabr 08:12
23 Oktyabr 08:08
23 Oktyabr 06:26
23 Oktyabr 06:24
23 Oktyabr 00:31
23 Oktyabr 00:10
22 Oktyabr 23:32
22 Oktyabr 23:04
22 Oktyabr 22:09
22 Oktyabr 20:44
22 Oktyabr 20:32
22 Oktyabr 19:58
22 Oktyabr 19:22
22 Oktyabr 18:55
22 Oktyabr 18:49
22 Oktyabr 18:47
22 Oktyabr 18:43
22 Oktyabr 18:40
22 Oktyabr 18:35
22 Oktyabr 18:30
22 Oktyabr 18:19
22 Oktyabr 18:15
22 Oktyabr 18:10
22 Oktyabr 18:10
22 Oktyabr 17:59
22 Oktyabr 17:52
22 Oktyabr 17:45
22 Oktyabr 17:39
22 Oktyabr 17:25
22 Oktyabr 17:24
Ən son xəbərləri səhifəmizdən də izləyin